از جنبهء علمى نيز محقق شناخته نشده مبتنى مىشود و اين خصوصيت از همه بيشتر در ناصيهء ماترياليسم ديالكتيك هويداست . منشأ اختلاف علوم و فنون از لحاظ اصول متعارفه و موضوعه و از لحاظ روش و اسلوب تفكر در هر يك از علوم و همچنين فلسفه يك عده اصول متعارفه و موضوعهء معيّنى به كار برده مىشود كه در غير آن ، مورد استفاده نيست و در حقيقت هر يك يا چند اصل متعارف و اصل موضوع اختصاص دارد به مورد خاصى و همچنين همهء علوم و فنون از لحاظ سبك تحقيق و روش تفكر يكسان نيستند زيرا هر چند همگى محصول انديشه و فعاليت فكرى و عقلانى هستند ولى سبك فعاليت و تحقيق در همه جا يكسان نيست ، در برخى موارد بايد راه عمل و آزمايش خارجى را پيش گرفت و در برخى موارد بايد تنها به مشاهده و احساس پرداخت و در برخى موارد بايد مشاهدهء حضورى نفسانى را وجههء همت قرار داد و در برخى موارد بايد اسلوب برهان و قياس عقلى را به كار انداخت ، و در برخى موارد يكى از اين راهها و در برخى موارد ديگر بيش از يك راه مورد استفاده قرار مىگيرد . اختلاف علوم و فنون از لحاظ روش و اسلوب تفكر همان مطلبى است كه قبلًا اشاره كرديم كه منطقيين جديد به آن اهميت دادند و « متدولوژى » را روى همين زمينه تأسيس كردند . آنچه ما مىخواهيم در اينجا بيان كنيم نكتهء لازم و مهمى است كه نديده‌ايم كسى تاكنون متعرض آن شده باشد و آن عبارت است از بيان منشأ اختلاف علوم و فنون از لحاظ اصول متعارفه و موضوعه و همچنين از لحاظ روش و اسلوب تفكر ؛ يعنى چرا و به چه علت بعضى اصول متعارفه و موضوعه فقط در بعضى علوم مورد استعمال دارند نه در بعضى ديگر ؟ و چرا در هر علم و فنى از اسلوب خاص بايد پيروى نمود نه از اسلوبى ديگر ؟ به عقيدهء ما اختصاص يك علم به بعضى اصول متعارفه و موضوعه و همچنين اختصاص آن به يك روش و اسلوب معيّن ، از ناحيهء موضوع آن علم سرچشمه مىگيرد زيرا اصول متعارفه و موضوعهء هر علمى عبارت است از يك عده احكامى قطعى يا وضعى كه عقل در مورد موضوع آن علم دارد و اين مطلب از بررسى يكايك آن اصول متعارفه روشن مىشود ؛ و اسلوب و روش فكرى خاص هر علمى نيز عبارت است از